Ngày 6/10, Hội nạn nhân chất độc da cam Việt Nam (VAVA) đã chính thức
nộp đơn thỉnh cầu lên Tòa án Tối cao Mỹ đề nghị xem xét lại quyết định
của Tòa án Phúc thẩm trong vụ kiện của các nạn nhân chất độc da
cam/điôxin Việt Nam đối với các công ty hóa chất Mỹ.
Trả lời
phóng viên TTXVN tại Washington, Luật sư Mỹ Jonathan Moore, đại diện
cho bên nguyên trong vụ kiện, khẳng định phán quyết của Tòa án Phúc
thẩm liên bang ở New York bác đơn kiện của các nạn nhân chất độc da
cam/điôxin Việt Nam đối với các công ty hóa chất Mỹ đã sản xuất ra chất
diệt cỏ có chứa điôxin được sử dụng trong chiến tranh Việt Nam là một
quyết định sai trái.
Luật sư Moore cho biết đơn thỉnh cầu của
VAVA gồm 40 trang, trong đó nêu rõ các phán quyết của Tòa Sơ thẩm và
Tòa Phúc thẩm Mỹ là trái với các thủ tục pháp lý của Mỹ từ trước tới
nay. Theo luật sư, đơn thỉnh cầu cũng nêu rõ các phán quyết của Tòa Sơ
thẩm và Tòa Phúc thẩm Mỹ đã cố tình phủ nhận các tác hại của chất độc
điôxin khi cho rằng các hóa chất do công ty Mỹ sản xuất chỉ là các chất
diệt cỏ, không phải là chất độc hại đối với con người.
Đơn thỉnh
cầu của VAVA cũng xác định rõ việc sử dụng chất da cam có chứa hàng
lượng cao chất độc điôxin là vi phạm luật quốc tế cấm sử dụng chất độc
chống lại con người.
Giáo sư Ngô Thanh Nhàn, điều phối viên Tổ
chức Chiến dịch Cứu trợ và Trách nhiệm với các nạn nhân chất độc da
cam/điôxin Việt Nam (VAORRC), cho biết khi đệ đơn thỉnh cầu lên Tòa án
Tối cao Mỹ, VAVA đã phải cân nhắc tới một số vấn đề liên quan đến tính
hợp pháp của luật quốc tế đối với luật pháp nước Mỹ, đồng thời trên cơ
sở xem xét phán quyết của Tòa Phúc thẩm có đúng luật quốc tế hay không
và có hợp với vụ kiện hay không.
Giáo sư Nhàn tỏ ý lạc quan về
triển vọng đơn thỉnh cầu được Tòa án Tối cao Mỹ chấp thuận. Giáo sư cho
biết vụ kiện của các nạn nhân chất độc da cam/điôxin Việt Nam đã ngày
càng thu hút sự chú ý của dư luận và báo giới Mỹ. Các cựu chiến binh Mỹ
từng tham chiến tại Việt Nam và những người dân Mỹ tiến bộ đã phát động
một cuộc vận động để ủng hộ vụ kiện này của các nạn nhân Việt Nam.
Trả
lời báo chí Mỹ ngay trước thềm Tòa án Tối cao Mỹ ở thủ đô Washington
sau khi nộp đơn thỉnh cầu, bà Đặng Hồng Nhựt, một thành viên của đoàn
nạn nhân, khẳng định mục đích chuyến đi của đoàn lần này là nhằm đòi
lại công lý cho tất cả các nạn nhân chất độc da cam/điôxin. Bà kêu gọi
Tòa án Tối cao Mỹ xem xét lại phán quyết của Tòa Phúc thẩm để trả lại
công bằng cho các nạn nhân. Bà Đặng Hồng Nhựt, 72 tuổi, là người bị
nhiễm chất độc da cam/điôxin trong thời gian chiến tranh, từng bị sảy
thai nhiều lần, sinh con dị tật và đang phải chống chọi với căn bệnh
ung thư.
Bà Rétnơ, đồng điều phối viên VAORRC, cho biết đơn
thỉnh cầu, theo thủ tục pháp lý của Mỹ, là một bước đi quan trọng trước
khi bên nguyên nộp đơn kháng cáo. Trong tổng số các đơn thỉnh cầu nộp
lên Tòa án Tối cao Mỹ chỉ có 8-10% số đơn được chấp thuận và chủ yếu
liên quan đến các vấn đề chính trị, pháp lý của Mỹ.
Theo Luật
sư Lưu Văn Đạt, Ủy viên Ban chấp hành VAVA, trong trường hợp Tòa án Tối
cao Mỹ không chấp thuận đơn thỉnh cầu này, các nạn nhân chất độc da
cam/điôxin Việt Nam vẫn có thể tiếp tục vụ kiện ở các tòa án thuộc 11
khu vực khác nhau của Mỹ, bởi bác bỏ của Tòa án Tối cao Mỹ chỉ có giá
trị pháp lý trong khu vực số 2 - nơi VAVA đang đệ đơn kiện.
Theo
VAVA, trong thời gian 10 năm (1961-1971), quân đội Mỹ đã rải xuống
chiến trường miền Nam Việt Nam khoảng 80 triệu lít chất khai quang diệt
cỏ, trong đó có gần 400 kg chất điôxin. Khoảng 4,8 triệu người dân Việt
Nam đã bị phơi nhiễm điôxin, trong đó có khoảng 3 triệu người là nạn
nhân chất độc da cam./. (TTXVN)